Glokom (Göz Tansiyonu) Risk Değerlendirmesi

Glokom, göz içi basıncının optik sinire zarar vermesiyle ortaya çıkan, ilerleyici ve genellikle sinsi seyirli bir hastalık grubudur. Erken evrede belirti vermediği için birçok kişi tanıyı ancak rutin bir göz muayenesi sırasında alır. Bu test, bilinen risk faktörlerini (yaş, aile öyküsü, göz tansiyonu geçmişi, miyopi derecesi, bazı sistemik hastalıklar ve ilaç kullanımı gibi) sorgulayarak size düzenli göz muayenesinin ne kadar önem taşıyabileceği konusunda genel bir fikir verir.

Göz içindeki sıvı (aköz hümör) sürekli üretilir ve drenaj kanallarından dışarı atılır. Bu üretim-drenaj dengesi bozulduğunda göz içi basıncı yükselebilir. Yükselen basınç, görme sinyallerini beyne taşıyan optik siniri zamanla zedeleyebilir. Ancak glokom yalnızca yüksek basınçla sınırlı değildir; basıncı normal aralıkta olduğu halde optik sinir hasarı gelişen 'normal basınçlı glokom' olguları da vardır.

Görme alanı kaybı genellikle çevresel (periferik) görme alanından başlar ve merkezi görme uzun süre korunur. Beyin iki gözden gelen görüntüleri birleştirerek eksik alanları bir ölçüde tamamlar. Bu nedenle kayıp, ancak ileri evrelere ulaştığında fark edilebilir hale gelir. Kaybedilen görme alanı, günümüz tedavileriyle geri kazandırılamaz; bu yüzden erken saptama büyük önem taşır.

Göz içi basıncı ölçümü

Tonometri ile göz içi basıncı sayısal olarak ölçülür.

Pakimetri

Kornea kalınlığı ölçülür; kalınlık, basınç ölçüm değerlerinin yorumunu etkileyebilir.

OCT (RNFL analizi)

Optik sinir lifi tabakasının kalınlığı görüntülenerek erken hasar araştırılır.

Görme alanı testi (perimetri)

Çevresel görme alanında olası kayıplar haritalanır.

Gonyoskopi

Gözün drenaj açısı özel bir mercekle incelenir.

Bu test, klinik ölçümler yerine geçmez ve genetik/etnik geçmiş gibi bazı faktörleri kabaca değerlendirir. Risk puanı düşük çıksa da glokom gelişebilir; risk puanı yüksek çıkan herkeste glokom gelişeceği anlamına da gelmez. Tek güvenilir yöntem, göz içi basıncı, optik sinir görüntüleme ve görme alanı testlerini içeren düzenli göz muayenesidir.

Bazı kişilerde göz içi basıncı normal sınırlar içinde ölçülmesine rağmen optik sinirde glokoma özgü hasar gelişebilir. Bu duruma normal basınçlı glokom denir ve migren, düşük tansiyon gibi kan akımını etkileyen durumlarla ilişkilendirilmektedir. Bu nedenle risk değerlendirmesinde yalnızca göz tansiyonu öyküsü değil, bu tür ek faktörler de dikkate alınır.