Glokom Damlalarına Karşı Alerjiniz Varsa Ne Yapılabilir?

Glokom damlası kullanan hastalarda zamanla gelişen kızarıklık, batma, sulanma veya kaşıntı şikayetleri sıklıkla 'alerji' olarak tanımlanır. Ancak klinik pratikte bu tabloların çoğu, damlanın etkin maddesine karşı gelişen bağışıklık sistemi kaynaklı gerçek bir alerjik reaksiyondan çok, damla içeriğindeki koruyucu maddeye bağlı yüzeysel bir tahriş reaksiyonudur.

Benzalkonyum klorür (BAK), göz damlalarında mikrobiyal bulaşmayı önlemek amacıyla yaygın kullanılan bir koruyucu maddedir. Uzun süreli ve tekrarlayan kullanımda, gözyaşı film tabakasını bozarak ve kornea-konjonktiva yüzeyinde kümülatif bir tahrişe yol açarak kuru göz benzeri şikayetlere ve kızarıklığa neden olabilir.

Toksik/tahriş reaksiyonu

Koruyucu maddenin doku üzerindeki birikimli tahriş edici etkisiyle oluşur; kullanım süresi ve sıklığıyla ilişkilidir.

Gerçek alerjik reaksiyon

Bağışıklık sisteminin belirli bir moleküle karşı geliştirdiği aşırı duyarlılık tepkisidir; genellikle daha ani başlar ve belirgin kaşıntı, göz kapağında şişlik gibi bulgularla seyredebilir.

Koruyucuya bağlı tahriş şüphesi olduğunda hekim, aynı etkin maddeyi içeren ancak koruyucu madde barındırmayan bir formülasyona geçişi değerlendirebilir. Koruyucusuz damlalar genellikle tek kullanımlık küçük flakonlar (ampul) hâlinde sunulur ve her kullanımdan sonra atılır.

• Koruyucusuz tek kullanımlık flakonlar, çok dozlu şişelere kıyasla koruyucu madde birikimini ortadan kaldırır.
• Bu formülasyonlar özellikle uzun süreli çoklu damla kullanan veya belirgin göz yüzeyi hassasiyeti olan hastalarda tercih edilebilir.
• Maliyet ve pratiklik açısından çok dozlu şişelere kıyasla farklılıklar olabileceğinden tercih hekimle birlikte değerlendirilmelidir.

Birden fazla etkin maddeyi tek bir şişede birleştiren sabit kombinasyon damlalar, günlük damla uygulama sayısını azaltarak toplam koruyucu madde maruziyetini de sınırlayabilir. Birden fazla ayrı damla kullanan ve yüzey reaksiyonu gelişen hastalarda bu tür kombinasyon ürünlere geçiş bir seçenek olarak değerlendirilebilir.

Selektif lazer trabeküloplasti (SLT), göz içi drenaj sisteminin lazer enerjisiyle uyarılarak göz tansiyonunu düşürmeye yönelik uygulanan bir yöntemdir. Damla tedavisine bağlı yüzey reaksiyonları belirginleştiğinde veya damla uyumu sürdürülemediğinde, uygun hastalarda SLT damla ihtiyacını azaltmak ya da bazı hastalarda geçici olarak ortadan kaldırmak amacıyla değerlendirilebilir.

Damla tedavisinin çeşitli nedenlerle sürdürülemediği veya göz tansiyonunun yeterince kontrol altına alınamadığı durumlarda, göz içi basıncını düşürmeye yönelik çeşitli cerrahi yöntemler gündeme gelebilir. Bu yöntemler arasında minimal invaziv drenaj cihazı uygulamaları da bulunmaktadır.